Van de tribune: Alleen olympische goden gaan over eeuwige roem

Olympische Spelen zijn in alle opzichten een bijzonder en uniek. De gehele wereld kijkt in deze periode namelijk ademloos naar sportwedstrijden en de hoofdzaken, zoals de economische crisis of klimaatproblemen, verschuiven even twee weken in de politieke agenda’s. Wereldleiders melden zich allen op de olympische tribunes en een onopvallende plaats als Vancouver domineert een halve maand het nieuwsbeeld.

Een olympisch toernooi is ook voor sporters belangrijker dan iedere andere wedstrijd. Daarbij is prestige het toverwoord, want iedere zichzelf respecterende atleet droomt ervan om de berg Olympus te beklimmen. Toch zijn er heel veel toppers, die nooit op het hoogste olympische schavot hebben gestaan. Er zijn zelfs meerdere veelvoudig wereldkampioenen die deze schandvlek op hun erelijst moeten verdragen.

Eén van hen is Jeremy Wotherspoon. De 33-jarige Canadees kwam dan ook naar Vancouver om dit ‘foutje’ recht te zetten en daarna met sportief pensioen te gaan. De erelijst van Wotherspoon is niet misselijk. Hij veroverde achtmaal een wereldtitel en het wereldrecord, dat hij tot op de dag van vandaag met 34.03 in handen heeft, verbeterde hij achttien keer. Daarnaast won geen enkele mannelijke schaatser ooit meer wereldbekerwedstrijden dan deze sympathieke sprinter.

De olympische goden, die over eeuwige roem gaan, waren Wotherspoon echter minder gunstig gezind. In vier olympiaden pakte hij slechts één zilveren medaille en dat was op de 500 meter van Nagano, nota bene het olympische debuut van de man uit Humbolt. Vier jaar later kon niets of niemand Wotherspoon in Salt Lake City van goud weerhouden, zoveel was zeker. Slechts een fout van het ‘ijskonijn’ zelf kon hem nekken. Al na tien meter was de race van de gedoodverfde favoriet bedorven, toen hij onderuit ging na een belabberde start. In Turijn wilden het in 2006 ook niet lukken en eindigde hij op beide sprintafstanden in de middenmoot.

In Vancouver rijdt Wotherspoon de 1000 meter niet, want hij wil zich volledig richten op zijn favoriete afstand. De Richmond Oval lijkt op de dag van de 500 meter dan ook alleen voor hem volgestroomd. Opvallend veel Maple Leaf-vlaggen sieren de tribunes en de kreet ‘Go Jeremy!’ wordt veelvuldig gescandeerd. Wotherspoon oogt gedreven en blijft zelfs als de veegmachines het begeven, waardoor het programma een uur uitloopt, op de baan. Hij blijft maar rondjes rijden, alsof geen enkel toeval zijn olympische droom mag verstoren. De blik staat daarbij op ‘oneindig’, wat bij sporters vaak een goed teken is.

Wotherspoon haalde het echter niet en eindigde net als vier jaar geleden rond de tiende plaats. Ik weet de exacte uitslag niet eens, want ik ben direct naar het hotel gerend om te horen – en vooral zien – hoe de Canadees zijn verlies zou verklaren. Zou hij een slap excuus hebben? De mega-dweilsessie de schuld krijgen? Misschien besluit hij wel alsnog de duizend te doen? Het bloed stroomt snel door mijn aderen en een half uurtje na de race verschijnt de geslagen thuisrijder in beeld.

Mijn hartslag daalt bij het aanschouwen van zijn gelaat en lichaamshouding. Wotherspoon is vooral een gebroken man, die zijn tragische lot accepteert. De nederlaag kleedt hem letterlijk af en zijn gezicht ziet vaal en te mager. ‘It wasn’t bad, but not enough to do well’, stamelt hij tegen een troostende reporter. Ik kan mijn ogen niet geloven. Wotherspoon legt zich, zonder morren, neer bij het feit dat hij nooit die olympische titel zal winnen. Altijd zal hij een die lege plek op zijn prachtige palmares houden. Waarschijnlijk heb ik me vergist en was de verre blik van de Canadees een teken van acceptatie en het langdurig rondrijden een laatste uitgerekte ereronde voor zijn liefhebbende landgenoten.

Plotseling dwalen mijn gedachten af naar de Olympische Spelen van 1994. De Amerikaan Dan Jansen had als favoriet op de 500 meter al tweemaal de titel gemist. Sterker nog: de blonde krachtpatser bakte er olympisch geen enkele keer een pepernoot van. Ook in Lillehammer ging het fout en de droom van Jansen leek voorbij. Op de 1000 meter, wat alles behalve zijn favoriete afstand was, steeg de Amerikaan boven zichzelf uit en greep de titel.

Als je dit leest Jeremy -ik weet het, de kans is zeer gering- bel dan als de sodemieter de bondscoach of trek hem aan zijn jas in het olympisch dorp. Koop desnoods één van je ploeggenoten om en troggel hem zijn startbewijs op de 1000 meter af. Jouw deelname is namelijk het ideale slotscenario voor een prachtige Hollywood tearjerker. Toch nog die gouden plak, terwijl de aftiteling van je sportieve loopbaan al loopt. Ik weet zeker dat het je lukt en als je me niet gelooft; bel Dan Jansen maar. Of Gerard van Velde. Zijn nummer kan ik waarschijnlijk wél voor je regelen.

John den Braber is freelance muziek- en sportjournalist. Hij publiceert onder meer in Off The Record, Wieler Magazine en Revu. In een vorig leven was de Rotterdammer topsporter en nam hij als wielrenner tweemaal deel aan de Olympische Spelen.

De onfortuinlijke Jeremy Wotherspoon in actie